ابراهيم عاملي ( موثق )
454
تفسير عاملي ( فارسي )
جوئى اين مردم است كه ] 85 از تو ميپرسند : روح چى است ؟ تو بگو : كاريست خدائى و از آن كارهاى خداوند است كه شما نميتوانيد از آن خبردار شويد مگر اندكى كه آثار زندگى شما است . سخن مفسّرين « 1 » : « أرَأَيْتَكَ هذَا الَّذِي كَرَّمْتَ عَلَيَّ » 62 تبيان : يعنى مرا مطَّلع كن از اينكه بر من برترش كردى چرا برترى دادى با اينكه او از خاك ، است و من از آتش ؟ و چون كلام دلالت بر آن دارد باختصار گفته شده است . ابو الفتوح : در معنى آيه دو قول گفتند : يكى آنكه خبر ده مرا تا اين را كه بر من تفضيل دادى چرا تفضيل داده اى ؟ و اين وجهى ضعيف است ، و وجهى دگر آن است كه بينى اين را كه بر من تكريم و تفضيل دادى اگر مرا تأخير كنى و مهلت دهى . فخر : اين سرگذشت آدم و ابليس در هفت سوره ى قرآن ، تكرار شده است : 1 - بقره ، 2 - الأعراف ، 3 - الحجر ، 4 - اين سوره ى بنى اسرائيل ، 5 - كهف 6 - طه ، 7 - ص . « وَاسْتَفْزِزْ مَنِ اسْتَطَعْتَ » 64 تا آخر آيه - مجمع : اين جمله تهديد است كه به صورت امر گفته شده است مثل اينكه ما ميگوئيم آنچه از دست تو بر ميآيد بكن . طبرى : مجاهد گفته است : معنى بصوتك آواز غنا و لهو است ، ابن عبّاس گفته است : هر آواز و دعوت به طرف معصيت خدا مشمول اين جمله و صوت شيطان است . و مقصود از « بِخَيْلِكَ وَرَجِلِكَ » هر سواره و پياده كه براى نافرمانى و معصيت ميرود ، و معنى « شارِكْهُمْ فِي الأَمْوالِ وَالأَوْلادِ » آن سرمايه ها كه در معصيت خرج شود و به ربا و نزول گرفته شود و آنچه اعراب براى بتها معيّن ميكردند مثل « بحيره و سائبه و حام » كه شترهاى نذرى بتها بوده همگى اينها سرمايه هائى است كه بشركت شيطان جمع آورى و خرج شده است و فرزندانى كه از فحشاء و گناه درست شدهاند يا بر غير دين تربيت شدهاند يا بنام بتها ناميده ميشدند مثل
--> ( 1 ) آيهء پيش از اين را مؤلَّف رحمه اللَّه در عنوان « سخن ما » بعدا بيان كرده است .